بخش شهید آوینی حرف دل موبایل شعر و سبک اوقات شرعی کتابخانه گالری عکس  صوتی فیلم و کلیپ لینکستان استخاره دانلود نرم افزار بازی آنلاین
خرابی لینک Instagram

 

 

فهرست تفصیلی جلد نوزدهم تفسیر المیزان علامه طباطبایی

سوره طور، آيات 1 تا 10

اشاره به مفاد كلى سوره مباركه طور و بيان مقصود از (طور)

اقوال مختلف در معناى (رق) و مراد از كتابى كه مسطور و در رقى منشور است

مقصود از بيت معمور و بحر مسجور

معناى جمله (تمور السماء...) در وصف روز قيامت

بحث روايتى (رواياتى درباره مراد از طور، بيت معمور و.... كه بدانها قسم ياد شده است)

سوره طور، 11 تا 28

عذاب مكذبان عين عمل آنها است و چه صبر كنند و چه بى تابى از آنان جدا شدنى نيست

معناى اينكه در وصف متقين بهشتى فرمود: (فاكهين بما آتيهم ربهم...)

توضيح آيه:(و الذين آمنوا و اتبعتهم ذريتهم بايمان الحقنابهم ذريتهم...) و چند وجه در معناى آن

معناى جمله (كل امرىء بما كسب رهين) و جمع آن با آيه (كل نفس بما كسبت رهينة الا اصحاب اليمين)

بيان تفضيلى پاره اى از لذات و نعمت هاى اهل بهشت

معناى اينكه بهشتيان مى گويند: (ما در خانواده مان مشفق بوديم)

بحث روايتى

رواياتى در ذيل آيه: (الحقنابهم ذريتهم) درباره ملحق گشتن فرزندان مؤمنين به ايشان در قيامت

آيات 29 تا 44 سوره طور

نفى عذرها ودستاويزهاى تكذيب كنندگان

چند وجه در معناى آيه: (ام خلقوا من غير شى ء...)

معناى آيه: (ام عندهم الغيب فهم يكتبون) و (ام يريدون كيدا)

مثالى براى بيان ميزان عناد كفار و اصرارشان بر تكذيب دعوت حق

آيات 45 تا 49 سوره طور

توضيحى درباره تهديد مكذبين در آيه:(فذرهم حتى يلاقوا يومهم الذى فيه يصعقون)

امر به پيامبر(ص) به صبر (و اصبر لحكم ربك) و تاكيد آن به اينكه فرمود:(فانك باعيننا)

وجود متعدد در معناى آيه: (و سبح بحمد ربك حين تقوم و من الليل فسبحه و ادبار النجوم)

بحث روايتى (رواياتى درباره مراد از آيه: (و سبح بحمد ربك حين تقوم...))

سوره نجم، آيات 1 تا 18

اشاره به غرض و محتويات سوره مباركه نجم و مكى بودن آن

چند قول درباره مراد از (نجم) در آيه: (و النجم اذا هوى)

مقصود از اينكه فرمود: (و ما ينطق عن الهوى...)

وجوه مختلف در معناى آيات: (ذو مرة فاستوى و هو بالافق الاعلى ثم دنا فتدلى...)

شرح مفاد آيه: (ما كذب الفؤاد ما راى)

گفتار بعضى مفسرين در تفسير (ماكذب الفواد ما راى)

مقصود از (نزلة اخرى) و رؤیت رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم) در آيه: (و لقد رآه نزلة اخرى)

(سدرة المنتهى) چيست ؟

معناى (ما زاع البصر و ما طغنى)

بحث روايتى

چند روايت درباره مراد از نجم در (و النجم اذا هوى )، و رواياتى درذيل آيات مربوط...

رواياتى در ذيل (قاب قوسين) و(ثم دنى فتدلى) در نزديكى پيامبر با خداوند در شب معراج

رواياتى درباره رؤيت قلبى رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) خداوند سبحان را

اشاره به اختلاف درباره اينكه معراج پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم) جسمانى و روحانى يا فقط روحانى بوده

آيات 19 تا 32 سوره نجم

احتجاج عليه بت پرستى و اعتقاد به اينكه ملائكه دختران خدا و شفعايند

مشركين هيچ دليلى بر الوهيت آلهه خود ندارد

انسان به صرف آرزو مالك آرزويش نمى شود

شفاعت ملائكه مشروط به اذن و رضاى خداى سبحان است

مقصود از اينكه فرمود مشركين بدانچه مى گويند علم ندارند و جز (ظن) را پيروى نمى كنند

وجه تفريع جزاء بد كاران و نكوكاران بر مالكيت خداى سبحان

مقصود از استثناى (الا اللمم) در آيه: (الذين يجتنبون كبائر الاثم و الفواحش الا اللمم...)

آيات 33 تا 62 سوره نجم

اشاره به مطالب و محتويات اين قسمت از سوره مباركه نجم

بيان آيات مربوط به شخصى كه از انفاق در راه خدا اعراض كرد و دست نگه داشت

شرحى درباره مفاد آيه: (و ان ليس للانسان الا ما سعى) و اينكه عمل انسان چه خوب و چه بد با او خواهد بود

مقصود از اينكه فرمود: (و ان الى ربك المنتهى) منتهى شدن خلقت و تدبير به خداى سبحان است

مراد از اينكه فرمود خدا است كه خنداند و گرياند، و توضيح عدم منافات بين آن واسناد خنده و گريه...

ذكر مصاديق ديگر از انتهاء خلقت و تدبير به خداوند: اماته، احياء، خلق زوجين و...

اشاره به اقوامى كه در گذشته دچار عذاب الهى شدند

قيامت نزديك شد... آيا باز هم مى خنديد و نمى گرييد؟

بحث روايتى

چند روايت راجع به شاءن نزول آيات: (افرايت الذى تولى...)

چند روايت راجع به بهره مند شدن از اعمال ديگران

رواياتى درباره انديشه كردن درباره خدا، درذيل آيه: (و ان الى ربك المنتهى)

چند روايت در ذيل آيات: (و انه هو اضحك و ابكى)، (و انه هو اغنى واقنى) و..

سوره قمر آيات 1 تا 8

اشاره به مطالب سوره مباركه قمر

مقصود از انشقاق قمر و وجوه مختلف در اين باره

معناى جمله (و يقولوا سحر مستمر) و (كل امر مستقر)

مفاد جمله (يوم يدع الداع...) در آيه: (فتول عنهم يوم يدع الداع ...)

تشبيه كردن مردم در بيرون شدن از قبر را به ملخ ‌هاى منتشر

بحث روايتى

رواياتى (راجع به معجزه شق القمر در ذيل آيه: (اقتربت الساعة و انشق القمر))

گفتارى اجمالى پيرامون مساءله شق القمر

سخن كسانى كه با استناد به چند آيه قرآنى به وقوع معجزه شق القمر اشكال كرده اند و پاسخ آن

بيان مقدمه اى براى اثبات اينكه شق القمر معجره اى پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به دنبال پيشنهاد مشركين بوده است

بررسى مفاد آيه 59 از سوره اسرى درباره مجزات پيامبر صلى الله عليه و آله وسلم

پاسخ استدلال منكرين شق القمر به آيه(قل سبحان ربى هل كنت الا بشرا رسولا)

جواب به دو شبهه ديگر پيرامون معجزه شق القمر

آيات 9 تا 42 سوره قمر

وجه تكرار تكذيب در آيه: (كذبت قلبهم قوم نوح فكذبوا عبدنا...)

بيان چگونگى و فور آب بر سراسر زمين پس از نفرين نوح عليه السلام

توضيحى درباره اين كه راجع به كشتى نوح (عليه السلام) فرمود: (و لقد تركناها آية...)

معناى (ذكر) و مقصود از تيسير قرآن براى آن ذكر

بيان كيفيت عذاب قوم عاد

گفتارى در چند فصل پيرامون سعادت و نحوست ايام، طيره و فال

1- سعادت و نحوست ايام (از نظر عقل، قرآن و سنت)

سعادت و نحوست در آيات قرآن كريم

سعادت و نحوست در احاديث و روايات

نمونه اى از احاديث ائمه اطهار عليه السلام كه دلالت بر عدم نحوست ذاتى زمان مىكند

رواج عقيده به سعادت و نحوست ايام در بيناهل سنت و حمل روايات وارده از طرق شيعه در اين باره بر تقيه

2 - سعادت و نحوست كواكب (از نظر عقل و شرع)

اقوال منجمين درباره ارتباط كواكب با حوادث زمينى

اقسام رواياتى كه در اين باره وارد شده اند

حمل آن دسته روايات كه بر سعد و نحس بودن بعضى كواكب دلالت دارند بر تقيه و وجوهى ديگر در اين باره

3 - تفال خوب و بد

بيان اينكه تاثير تفال و تطير مربوط به حالت نفسانى كسى است كه تفال و تطير مى كند

نهى از فال بد زدن و توصيه توكل بر خدا در موارد تطير

بحث از ساير امورى كه در نظر عامه مردم شوم و نحس است

مقصود از تكذيب قوم ثمود به (نذر)

ناقه صالح و آزمايش الهى قوم ثمود

سرگذشت قوم لوط عذابى كه دامنگيرشان شد

بحث روايتى (چند روايت در ذيل برخى آيات گذشته)

آيات 43 تا 55 سوره قمر

مقصود از خطاب در (اكفاركم خير...)

وجه اينكه در تعليل معذب ساختن مجرمين فرمود: ما هر چيز را به (قدر) آفريديم

اعمال ما تابع قواعد كلى و ضوابط عمومى منتزع از خارج است ولى اعمال خداوند علتى جز مشيت او ندارد

سه گونه تعليل افعال خدا در آيات قرآن

بيان مراد از اينكه فرمود: امر ما يكى است چون چشم بر هم زدن

اشاره به جايگاه متقين در روز قيامت

بحث روايتى (رواياتى درباره قدر و اينكه قدريه - منكران قدر - مجوس اين امتند و...)

گفتارى پيرامون قدر (و اينكه مقصود از آن هندسه و حد وجودى هر چيز است)

قدر غير قضائى است كه قطعى و غير قابل برگشت مى باشد

سوره الرحمن آيات 1 تا 30

غرض و مفاد سوره مباركه الرحمن

معناى (الرحمن) و اشاره به وجه اينكه در آغاز شمارش نعمت هاى مادى و معنوى، تعليم قرآن را ذكر فرمود

مقصود از اينكه خداوند به انسان (بيان آموخت و اهميت بيان در زندگى بشر)

چند قول ديگر در معناى آيات: (خلق الانسان، علمه البيان)

مراد از سجده گياه و درخت براى خدا و وجه اينكه آيات دوم و سوم سوره عطف نشده اند

منظور از رفع سماء و وضع ميزان

مراد از (ميزان) در آيه (الا تطغوا فى الميزان و...)

مخاطب در آيه: (فباءى الاء ربكما تكذبان) جن و انس است

وجه اينكه در ضمن شمارش نعم الهى از شدائد و نقمت هاى قيامت خبر داده شده است

مقصود از مشرقين و مغربين و معناى آيه: (مرج البحرين يلتقيان...)

مراد از فناى هر كه بر زمين است و وجه اينكه آن را از جمله نعمتهاى الهى شمرده است

مقصود از وجه خدا و بقاى آن، و معناى (ذو الجلال و الاكرام)

منظور از سؤال هر كه در آسمان و زمين است از خدا، و معناى اينكه خدا در هر روز درشأنى است

بحثى روايتى (رواياتى در ذيل برخى آيات گذشته)

دو دريا على و فاطمه عليه السلام و لؤلؤ و مرجان حسن و حسين عليه السلام اند

آيات 31 تا 78 سوره الرحمن

معناى جمله (سنفرغ لكم ايها الثقلان) و عدم منافات آن با (لا يشغله شأن عن شأن)

معناى اينكه خطاب به جن و انس فرمود نمى توانيد بگريزيد جز به سلطان

آيه (فيومئذ لا يسئل عن ذنبه انس و لا جان ) سرعت حساب را افاده مى كند

مراد از مقام پروردگار در آيه: (و لمن خاف مقام ربه جنتان)

اشاره به اقسام و مراحل خوف از مقام پروردگار و بيان اينكه مقصود از خائنان در آيه:(و لمن خاف...) مخلصين است

اقوال مختلف درباره اينكه خائف از مقام رب دو بهشت دارد

وصف آن دو بهشت

وصف حوريان بهشتى

مراد از (و من دونهما جنتان)

همسران بهشتى (خيرات حسان) و توصيف آنان

ثنائى جميل بر خداوند كه اينهمه رحمت ارزانى داشتم

بحث روايتى

چند روايت در ذيل آيه (و لمن مقام ربه جنتان)

رواياتى در ذيل آيه (هل جزاء الاحسان الا الاحسان)

چند روايت درباره وجود دو قسم بهشت و درباره همسران بهشتى

سوره واقعه آيات 1 تا 10

وجه اينكه از قيامت به (واقعه) تعبير فرمود

معناى اينكه در وصف قيامت فرمود: (خافضة رافعة)

مقصود از اصحاب الميمنة

معناى (السابقون السابقون)

و اقوال مختلف درباره مراد از سابقين

بحث روايتى (رواياتى در ذيل آيه: (اذا وقعت الواقعه...) و مراد از (السابقون السابقون))

آيات 11 تا 56 سوره واقعه

موارد استعمال كلمه (قرب) و معناى تقرب به خدا و اينكه مقربون بلند مرتبه ترين طبقات اهل سعادتند

مراد از اولين و آخرين در آيه: (ثلة من الاولين وقليل من الاخرين) و وصف نعمتهاى بهشتى مقربان از ايشان

وصف نعم بهشتى اصحاب اليمين

دسته سوم (اصحاب الشمال) و بيان وصعيت آنها در قيامت

مقصود از (اتراف) در تعليل استقرار اصحاب شمال در عذاب به اينكه آنان مترف بودند

اقوال مختلف درباره مقصود از (حنث عظيم) كه اصحاب شمال بر آن اصرار مى ورزيدند

پاسخ خداوند به استبعاد معاد مشركين و بيان حال و وضعشان در قيامت

بحث روايتى

توضيحى راجع به روايتى كه بر نسخ آيه: (ثلة من الاولين وقليل من الاخرين ) با آيه:...

رواياتى در ذيل آيات مربوط به بهشت و نعمت هاى بهشتى

آيات 57 تا 96 سوره واقعه

بيان جهت اينكه لازمه اعتقاد به آفريدگار تصديق قيامت و معاد است (نحن خلقناكم فلولا تصدقون)

مرگ تقدير شده است و ناشى از غلبه اسباب زوال بر قدرت و اراده خداوند نيست

حكمت و غرض از تقدير مرگ: تبديل امثال، و انشاء مجدد اموات

توضيح اينكه چگونه علم به دنيا و خصوصيات آن مسلتزم اذعان به معاد است

بيان اينكه آيه: (و لقد علمتم النشاة الاولى فلولا تذكرون ) مبتنى بر قياس نيست

اثبات ربوبيت پروردگار با بر شمردن سه تا از مهمترين حوائج مردم: زراعت، آب و آتش

معناى آيه: (فسبح باسم ربك العظيم)

معناى اينكه قرآن كريم و (انى كتاب مكنون) است

مراد از (مس) و (مظهرون) در آيه: (لا يسمه لا المطهرون)

معناى اينكه فرمود: روزى خود را تكذيب قرار مى دهيد

اگر قيامتى در كار نيست پس چرا جان به گلوگاه رسيده را بر نمى گردانيد؟

وضع طوائف سه گانه (مقربون، اصحاب اليمين و اصحاب الشمال) در حال مرگ و پس از مرگ

بحث روايتى (رواياتى در ذيل برخى آيات گذشته)

سوره حديد آيات 1 تا 6

بيان غرض سوره حديد: تحريك و تشويق مؤمنين به انفاق و...

بيان اينكه تسبيح آنچه در آسمانها و زمين است تسبيح حقيقى است نه مجازى و به زبان حال

توضيح مقصود از (اول)، (آخر)، (ظاهر) و (باطن) بودن خداى سبحان

احاطه، ملك و علم مطلق خداوند بر همه چيز و همه كس

بحث روايتى

شرح چند روايت درباره اول و آخر و ظاهر و باطن بودن خداى تعالى

شرح روايتى راجع به علم خداوند

آيات 7 تا 15 سوره حديد

بيان اينكه آيه: (آمنوا بالله و رسوله و انفقوا...) خطاب به مؤمنين و امر به آثار ايمان است

وجه و نكته اينكه فرمود از آنچه كه خدا شما را در آن جانشين كرده انفاق كنيد

مراد از ميثاقى كه از مؤمنين گرفته شده است

توبيخ شديد كسانى كه از انفاق مالى كه خدا تنها وارث آنست بخل مى ورزند

عدم تساوى انفاق در زمان جنگ با انفاق بعد از فتح

توضيحى درباره اجر دادن خدا به بنده و اينكه اجرى كه خدا در مقابل عمل عبد مى دهد تفضلى است از او عزوجل

بيان حد اعلاى تشويق به انفاق در راه خدا

تقاضاى منافقان از مؤمنان، در قيامت، و جوابى كه به آنان داده مى شود: به دنيا برگرديد و نور به دست آوريد

مقصود از ديوارى كه بين منافقان و مؤمنان زده مى شود و مفاد اين تمثيل در بيان حال منافقان

استمداد منافقان از مؤمنان و جواب ايشان به آنها

دنباله گفتار مؤمنان بر منافقان: شما امروز هيچ ياورى نداريد

بحث روايتى (رواياتى در ذيل آيه مربوط به انفاق قبل از فتح و بعد از فتح، گفتگوى منافقان و مؤمنان در قيامت و روايتى درباره آرزوى دراز)

سوره حديد، آيات 16 تا 24

عتاب به مؤمنين به جهت قساوتى كه دل هايشان را گرفته و درمقابل ذكر خدا خاشع نمى شود

مقصود از اينكه فرمود مؤمنان به خدا و رسل نزد پروردگارشان صديقتين و شهدايند

پنج خصلت زندگى دنيا: لهو، لعب، زينت، تفاخر، و تكاثر و سخنى از شيخ بهائى در اين باره

مثلى براى بيان فريبندگى دنیا

اختلاف معنا و مفاد آيه: (سابقوا الى مغفرة من ربكم) با آيه: (و سارعوا الى مغفرة...)

مراد از اينكه عرض بهشت مانند عرض آسمان و زمين است

مقصود از ايمان در جمله (...اعدت للذين آمنوا بالله و رسله) ايمان توأم باعمل است

وجوه متعدد در معناى آيه: (ما اصاب من مصيبة فى الارض و لا فى انفسكم الا فى كتاب...)

در از دست دادن اندوه مخوريد و در به دست آوردن شادى مكنيد

بحث روايتى (رواياتى در ذيل آيه: (الم يأن للذين آمنوا...) و (اولئك هم الصديقون و الشهداء...) و درباره حد زهد)

آيات 25 تا 29 سوره حديد

مقصود از (كتاب) و (ميزان) در آيه: (لقد ارسلنا رسلنا بالبينات و انزلنا معهم الكتاب و الميزان...)

وجه تعبير به انزال حديد در: (و انزلنا الحديد)

منظور از اقرار دادن رأفت و رحمت در دل هاى پيروان عيسى (ع)

معناى امر به ايمان به رسول (ص) در آيه: (يا ايها الذين آمنو اتقوا الله و آمنوا برسوله...)

مراد از نورى كه خدا براى مؤمنين قرار مى دهد كه بدان راه روند و معناى آيه: (لئلا يعلم اهل الكتاب...)

معناى آيه

بحث روايتى (رواياتى درباره ميزان، انزال حديد، بدعت، رهبانيت در نصرانيت، انفاق و...)

سوره مجادله آیات 1 تا 6

سنت جاهلى (ظهار) و الغاء و منكر دروغ اعلام كردن آن در آيه: الذين يظاهرون منكم...)

بيان كفاره ظهار و معناى جمله (ثم يعودون لما قالوا...)

بحث روايتى (رواياتى درباره شأن نزول آيات مربوط به ظهار)

آيات 7 تا 13 سوره مجادله

مقصود از چهارمى بودن خدا براى سه نجوى كننده و ششمى بودن او براى پنج نجوى كننده

مذمت و توبيخ منافقان و بيمار دلانى كه با وجود نهى شدن از نجوى، باز هم نجوى مى كردند

تحيت مغرضانه منافقين بر پيامبر صلى الله عليه و آله

بيان يكى از آداب معاشرت خطاب به مؤمنين

تجليل از علماء امت

وجوب دادن صدقه بر توانگران قبل از نجوى با پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم)

نسخ حكم وجوب صدقه قبل از نجوى در آيه قبل

بحث روايتى

رواياتى در ذيل آيات مربوط به نجوى، تحيت مغرضانه منافقين بر پيامبر (ص)، ورفع درجات علماء

چند روايت حاكى از اينكه اميرالمؤمنين (عليه السلام) تنها كسى بود

آيات 14 تا 22 سوره مجادله

بيان وصف و حال منافقان: تولى يهود: سوگند دروغ ياد كردن و....

جنبه هاى مختلف غلبه خدا و رسولان او (كتب الله لاغلبن انا و رسلى)

هرگز دوستى با دشمنان خدا و رسول (صلى الله عليه و آله و سلم) با داشتن ايمان قابل جمع نيست

مراد از تأييد مؤمنين به روحى از او

و بيان اينكه مؤمنان علاوه بر حيات طبيعى از حيات طيبه برخوردارند

بحث روايتى

رواياتى درباره نزول آيه: (كتب الله لاغلبن انا و رسلى) حب و بغض فى الله و روح ايمان

مراد از روحى كه خداوند مؤمن را بوسيله آن تأييد مى كند

سوره حشر آيات 1 تا 10

بيان آيات مربوط به اخراج بنى النضير از سرزمنیشان

معناى اينكه فرمود: (يخربون بيوتهم بايديهم و ايدى المؤمنين)

قطع كردن و نكردن درختان را بنى النضير به اذن خدا بود

موارد مصرف (فيىء)

فقراى مهاجرين يكى از مصاديق فى در راه خدا

شرح آيه: (و الذين تبوؤا الدار و الايمان...) كه متضمن مدح...

جملات ديگرى از كلام خدا در مدح انصار

بحث روايتى

رواياتى درباره ماجراى اخراج و تبعيد بنى النضير

روايتى در چشم پوشى انصار از غنائم آنان براى تقسيم بين مهاجرين

چند روايت درباره فيى و موارد مصرف آن، و در ذيل آيه (ما آتيكم الرسول فخذوه...)

چند روايت درباره ايماان و اينكه دين حب، و حب دين است و درباره صفت رذيله (شرح)

آيات 11 تا 17 سوره حشر

دروغگوئى و پيمان شكنى منافقين در وعده ها و قرارها كه با برداران كافرشان مىگذارند

تمثيل حال منافقين به شيطان كه انسان را تا مرز كفر مى كشاند و سپس از او بيزارى مىجويد

بحث روايتى

روايتى راجع به تبعيد بنى النضير، عهد شكنى منافقان با آنان

و داستان برصيصاى عابد كه كارش به كفر انجاميد

آيات 18 تا 24 سوره حشر

معارف و مواعظى كه از مضامين اين آيات برداشت مى شود

امر به تقوى در اعمال و امر به محاسبه و نظر دراعمال، در آيه: (يا ايها الذين آمنوا اتقوا الله و لتنظر نفس ما قدمت لغد)

بيان رابطه و ملازمه بين فراموش كردن خدا و فراموش كردن خود (و لا تكونوا كالذين نسوا الله فانسيهم انفسهم...)

مثلى گوياى عظمت و جلالت قدر قرآن

توضيحى در مورد اينكه خداوند عالم غيب و شهادت است

و معناى پاره اى از اسماء حسناى ديگر خد

بحث روايتى (رواياتى درباره بعضى اسماء و صفات خداوند، و درباره محاسبه نفس و نظر در اعمال)

سوره ممتحنه آيات 1 تا 9

بيان آياتى كه به سختى از دوستى مؤمنين با كفار و مشركين نهى مى كند

دوستى كردنبا كفار از بغض و عداوت آنها نسبت به شما نمى كاهد و اگر به شما دست يابند....

مراد از اينكه فرمود خداوند بين شما و ارحام و اولادتان در قيامت جدايى مى اندازد

وجوه ديگرى كه در معناى جمله (يفصل بينكم) گفته شده است

اسوه بودن ابراهيم (عليه السلام) و پيروانش در تبرى از مشركين

و توضيح درباره استغفار ابراهيم (عليه السلام) براى پدر

اينكه استثناى (الا قول ابراهيم لابيه...)متصل است يا منقطع

دعاى ابراهيم عليه السلام و پيروانش درتوكل بر خدا و بازگشت به او

نهى از دوستى با كفار به معناى نهى از عدالت و خوش رفتارى با كفار غير حربى نيست

بحث روايتى

چند روايت راجع به نزول آيات نهى از دوستى با كفار و مشركين

نقد و رد روايتى كه در آن آمده است: شايد خداوند به شركت كنندگان در جنگ بدرگفته باشد هر چه مى خواهيد بكنيد...

آياتى از قرآن كريم كه احاديث فوق را رد مى كند

چند روايت درباره تجويز معاشرت و خوش رفتارى با كفار غير محارب و درباره حب و بغض بخاطر خدا

آيات 10 تا 13 سوره ممتحنه

حكم زنانى كه ايمان آورده به سوى پيامبر (ص) هجرت مى كردند ازدواج با آنها و...

معناى آيه شريفه:(و ان فاتكم شىء من ازواجكم...)

حكم بيعت زنان مؤمن با رسول خدا (ص) و شرايط آن

ياد آورى شقاوت و هلاكت ابدى يهود (مغضوب عليهم) و نهى از دوستى با آنان

بحث روايتى

رواياتى درباره زنان مهاجر، امتحان ايمان آنها، بيعتشان با پيامبر(ص )، حكم ازدواجبا آنها و...

چند روايت درباره ازدواج با زنان كافر

توضيحى درباره جمع بين آيه:(و لا تمسكوا بعصم الكوافر) و آيه (والمحصنات من الذين و اوتوا الكتاب...)

رواياتى درباره بيعت زنان با پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و بيان شروط آن

سوره صف آيات 1 تا 9

اشاره به مطالب اين سوره مباركه

مقصود از خطاب توبيخى: (چرا مى گوييد آنچه را كه عمل نمى كنيد) با توجه به سياق و زمينه كلام

اشاره به نهى مسلمانان از ايذاى پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم

معناى جمله (فلما زاغوا ازاغ الله قلوبهم...) و بيان اينكه مقصود از ازاغه و اضلال خداوند چيست

دو بخش دعوت و رسالت عيسى (عليه السلام) تصديق پيامبر پيش از خود، و بشارت به آمدن پيامبر بعد از خود

توضيح اينكه مفهوم بشارت دادن عيسى (عليه السلام) به آمدن پيامبر اسلام...

معروف بودن پيامبر(ص) به نام احمد

وجه اينكه رد كننده دعوت به اسلام (ظالمترين) است

معناى اظهار دين حق بر همه اديان

بحث روايتى

رواياتى درباره نام هاى پيامبر اكرم (ص)، بشارت عيسى

فاصله بين عيسى و پيامبر اسلام (ص)

آيات 10 تا 14 سوره صف

تجارتى كه شما را از عذاب اليم نجات مى دهد و مغفرت و جنت و نصرت و فتح در پى دارد

معناى اينكه فرمود: (كونوا انصار الله...)

بحث روايتى (چند روايت درباره تجارت نجات دهنده، حواريون عيسى (عليه السلام) و...)

سوره جمعه آيات 1 تا 8

اشاره به مطالب سوره جمعه

معناى اينكه آنچه در آسمان و زمين است خدا را تسبيح مى كنند

مقتضيات منزه بودن خداى تعالى از هر نقص و حاجت

مقصود از (اميين)

اشاره به عدم منافات بين امى بودن پيامبر (ص) و مبعوث شدنش در اميين، با جهانى بودن دعوت آن جناب

مراد از تزكيه و تعليم كتاب و حكمت

و وجه مقدم آوردن تزكيه در جمله: (و يزكيهم و يعلمهم الكتاب و الحكمة)

وجه ارتباط تشبيه يهود به حمار حامل اسفار با آيه مربوط به بعثت پيامبر اسلام (ص)

استدلال عليه يهود با اين بيان كه اگر راست گوييد آرزوى مرگ كنيد

تهديد يهوديان به مرگى كه از آمدنش كراهت دارند

بحث روايتى (رواياتى در ذيل آيه: (هو الذى بعث فى الاميين..) اهل فارس و تحصيل ايمان، و....)

گفتارى درباره منظور از تعليم حكمت

توضيحى درباره رابطه سنت هاى عملى با مبانى اعتقادى

حكمت عبارت است از علم و عمل حق و سرچشمه گرفته از فطرت، كه اسلام بدان دعوت مى كند

نمونه هاى از معارف قرآنى در رد اعتقاداتباطل منكرين اديان و بت پرستان

آيات 9 تا 11 سوره جمعه

بيان آيات مربوط به نماز جمعه، امر به شتاب بدان و رها كردن هر كارى بازدارنده از آن

معناى اينكه فرمود: (بگو آنچه نزد خدا است بهتر از لهو و تجارت است)

بحث روايتى (رواياتى درباره شتاب به سوى نماز جمعه و تعطيل كارها، انتشار در زمين بعد از نماز و طلب رزق، و...)

سه طائفه اى كه دعايشان مستجاب نمى شود

چند روايت درباره پراكنده شدن مردم از نزد پيامبر (ص) در حالى كه خطبه جمعه...

سوره منافقون آيات 1 تا 8

كاذب بودن منافقان در شهادت به رسالت پيامبر (ص) از باب كذب مخبرى بوده است

منظور اينكه درباره منافقين فرموده: (آمنوا ثم كفروا فطبع على قلوبهم...)

معناى اينكه خداوند بر دل هاى منافقين مهر زده

مراد از توصيف منافقين به اينكه (كانهم خشب مسندة)

اوصاف و احوالى ديگر از منافقين

بحث روايتى (رواياتى درباره ماجراى رفتار و گفتار منافقانه عبدالله ابن ابى و نزول آيات مربوطه)

روايتى در ذيل آيه (اذا جاءك المنافقون) و ماجراى عبدالله بن ابى منافق

رواياتى ديگر در ذيل آيات مربوط به منافقين

گقتارى پيرامون مسأله نفاق در صدر اسلام

اشاره به خطر مناقين و فتنه انگيزى ها و توطئه هايشان در صدر اسلام

رد اين سخن كه نفاق بعد از هجرت پديد آمد وقبل از رحلت پيامبر(ص ) برچيده شد

آيات 9 تا 11 سوره منافقون

نهى از دو صفت نفاق آور: سرگرمى به مال و اولاد و بخل ورزى

پيش از مرگ انفاق كنيد كه چون اجل آمد آرزوى بازگشت اجابت نمى شود

بحث روایتی (چند روايت در ذيل برخى آيات گذشته)

سوره تغابن آيات 1 تا 10

ذكر پاره اى از اسماء حسنى و صفات علياى خداى متعال كه وجود قيامت و بعث و جزا را اقتضاء دارند

معناى جمله (و صوركم فاحسن صوركم)

خطاب به مشركين كه از سرنوشت اقوام گذشته عبرت بگيرند

بيان بهانه مشرك كفار در همه اعصار بر

معناى جمله (و استغنى الله) و مراد از استغناى خداى سبحان

بيان ركنى ديگر از اركان كفر بت پرستان

اشاره به آياتى كه در آنها براى وقوع و تحقق قيامت قسم ياد شده است

آياتى كه بر جمع شدن مردم در قيامت براىفصل قضاء دلالت مى كنند

(اليوم التغابن) چه روزى است ؟ و چه كسانى معنبون مى شوند؟

بحث روايتى (چند روايت درباره نام هاى روز قيامت و (يوم التغابن ) بودن آن و...)

آيات 11 تا 18 سوره تغابن

مقصود از اذن كه فرمود هيچ مصيبتى نمى رسد مگر به اذن اذن تكوينى است نه اذن لفظى و نه اذن تشريعى

مفاد جمله: (و من يؤمن بالله يهد قلبه) و رابطه بين اعتقاد به عموميت علم و مشيت خدا با سكون و آرامش قلبى

اطاعت رسول (ص) اطاعت خدا و نافرمانيش نافرمانى او است

بيان اينكه اطاعت يك نحوه عبوديت است و فقط بايد از خدا و فرستاده اش اطاعت شود

ايمان به خدا و اطاعت او يك نوع توكل بر او است

مقصود از اينكه خطاب به مؤمنين فرمود: برخى از همسران و فرزندانتان دشمن شمايند، از آنان برحذر باشيد و....

معناى اينكه فرمود:(فاتقوا الله ما استطعتم) و جمع آن با آيه (اتقوا الله حق تقاته)

معناى جمله: (وانفقوا خيرا لانفسكم ) و وجه منصوب بودن كلمه (خيرا)

بحث روايتى

روايتى درباره دشمن بودن بعضى از همسران و فرزندان مؤمنين ونزول آيه: (ان من ازواجكم و اولاد كم عدوا لكم...)

اشكال وارد بر چند روايت حاكى از اينكه پيامبر (ص) راجع به حب خود حسنين را آيه...

روايتى در ذيل آيه (اتقوا الله حق تقاته ) و (انقوا الله ما استطعتم ) و روايتى درباره بخل ورزيدن

سوره طلاق آيات 1 تا 7

بيان آيات راجع به حكم طلاق، عده، رجوع و....

معناى جملات آيه شريفه: (و من يتق الله يجعل له مخرجا...) با توجه به سياق و موضوع آن

شرح مفاد آيه كريمه فوق

توكل واقعى بر خداوند تنها نصيب صالحين از امت اسلام مى شود

مدت عده طلاق

تكليف بچه شيرخوار زن مطلقه

بحث روايتى (رواياتى در ذيل آيات طلاق، راجع به احكام طلاق، عده، رجوع و...)

چند روايت درباره تقوى، توكل و كفايت خداوند، درذيل آيه شريفه: (و من يتق الله يجعل له مخرجا...)

چند روايت ديگر درباره طلاق زنان عده، نفقه آنها و...

آيات 8 تا 12 سوره طلاق

مقصود از شدت حساب در جمله (فحاسبناها حسابا شديدا)

تقواى خدا و بيم از وبال عتو و استكبار در برابر او مقتضاى عقل و نقل است

وجه اينكه رسول خدا (ص) را (ذكر) ناميد و از بعثت او تعبير به انزال فرمود

مقصود از اينكه خداوند زمينن را مانند آسمان ها هفت تا آفريد

بحث روايتى (دو روايت در ذيل جمله (قد انزل الله اليكم ذكرا رسولا...) و درباره خلقت سماوات و ارضين )

سوره تحريم آيات 1 تا 9

مقصود از تحريم پيامبر (ص) آنچه را كه خدا برايشحلال كرده (لم تحرم ما احل الله لك)

افشاى سر پيامبر (ص) و آزار او توسط يكى از همسرانش (حفضه دختر عمو)

پشتيبانى خدا و جبرئيل و صالح مؤمنين و ملائكه از آن حضرت صلى الله عليه و آله وسلم

لحن و بيان عجيبى كه در آيات متضمن پشتيبانى و تاييد رسول الله (ص) به كار رفته است

اشاره به اينكه همه همسران پيامبر (ص) نيكوكار و مأجر نبوده اند

بيان اينكه ملاك بهتر و برترى مفاد (ازواجا خيرا منكن) توبه و قننوت (اطاعت) است

مراد از توصيف ملائكه موكل بر جهنم به غلاظ و شداد بودن و اينكه: (لا يعصون الله ما امرهم و يفعلون ما يؤمرون)

توضيحى راجع به مكلف بودن ملائكه

در قيامت جزا عبارت است از خود عمل و عذر خواهى در آن روز بلا اثر است

معناى (توبه نصوح) كه خداوند به آن امر فرموده است

دو احتمال در معناى جمله:(يوم لا يخزى الله النبى و الذين آمنوا معه...)

مقصود از دعاى مؤمنين در قيامت: (ربنا اتمم لنا نورنا...)

مراد از امر به جهاد با منافقين به پيامبر اكرم (ص)

بحث روايتى

رواياتى در ذيل آيات نخست سوره تحريم و شأن نزول آن آيات

نقد و بررسى روايات فوق

شاءن نزول آيه تريم به نقل عمر بن الخطاب

رواياتى راجع به اينكه منظور از (صالح المؤمنين) على (ع) است

چگونه اهل خود را از آتش خفظ كنيم (قوا انفسكم و اهليكم نارا...)

چند روايت پيرامون مراد از توبه نصوح و راجع به نور مؤمنين در روز قيامت

آيات 10 تا 12 سوره تحريم

تعريض شديد به دو همسر پيامبر (حفضه و عايشه) با ذكر دو مثال بيانگر اينكه هيچ سبب و نسبتى ملاك كرامت و برترى نيست

سرانجام بد همسر نوح (ع) و همسر لوط (ع) با اينكه همسر پيامبر بودند

شرح دعاى همسر فرعون و در خواست هايش از پروردگار متعال

اوصاف و فضائل مريم (ع)

بحث روايتى

رواياتى پيرامون فضيلت فاطمه (ع)، خديجه، مريم و آسيه

درباره نحوه كشته شدن همسر فرعون

سوره ملك آيات 1 تا 14

اشاره به غرض سوره مباركه ملك

افاده كمال تسلط خدا بر ملك در جمله (بيده الملك)

وجه اينكه فرمود: (خلق الموت...)

مفاد اينكه در تعليل آفرينش موت و حيات فرمود: (ليبلوكم ايكم احسن عملا)

بيان اينكه مقصود از نبوت تفاوت در خلق ارتباط و اتصال اجزاء عالم و وحدت نظام جارى در آن است

تاكيدى بر وحدت نظام عالم و اتصال و ارتباط اجزاء آن

اشاره به مراد از اينكه فرمود ستارگان را رجوم براى شياطين قرار داديم

وصف جهنم و حكايت سؤال و جواب ملائكه موكل بر دوزخ با دوزخيان

موارد استعمال (سمع) و وجه اينكه دوزخيان در جواب فرشتگان گفتند: (لو كنا نسمع او نعقل...)

جواب به شبهه اى درباره معاد، با بيان علم فراگير و احاطه مطلق خداوند بر اعمال و احوال موجودات

بحث روايتى (رواياتى در ذيل جمله:(ليبلوكم ايكم احسن عملا) و در ذيل برخى ديگر از آيات گذشته)

آيات 15 تا 22 سوره ملك

پاره اى از نشانه هاى تدبير الهى

ذكر آيت پرواز پرندگان (اولم يروا الى الطير....) و بيان وجه اينكه فرمود جزخدا كسى طيور را در فضا نگه نمى دارد

تمثيلى براى بيان حال مؤمن طالب بصيرت و كافر جاهل و لجوج تمثيلى براى بيان حال مؤمن طالب بصيرت و كافر جاهل و لجوج

بحث روايتى (روايتى دال بر اينكه قلب بر چهار قسم است، درذيل آيه (افمن يمشى مكبا على وجهه...)

آيات 23 تا 30 سوره ملك

مقصود از انشاء بشر (هو الذى انشاكم...)

حكايت استعمال منكرين مقاد در مسئله قيامت و پاسخ به آنان

خطاب ملائكه به اهل دوزخ: اين همان وعده اى است كه به شما مى دادند!

سوره قلم آيات 1 تا 33

محتويات سوره مباركه قلم و محل نزول آن

محتويات سوره مباركه قلم و محل نزول آن وجوهى كه درباره قسم به (قلم) و (ما يسطرون) گفته شده است

مراد از نعمت در آيه: (و ما انت بنعمة ربك بمجنون)

معناى اينكه فرمود پيامبر اجر غير ممنون دارد و بر (خلق عظيم) است

نهى خداوند پيامبر را از مداخله و مماشات با كفار و اطاعت از آنان

تهديد تكذيب گران نبوت رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم كه به آن حضرتتهمت جنون مى زند

اشاره اى به يك داستان براى تشبيه برائى كه بر سر مكذبان پيامبر مى آيد

بحث روايتى

رواياتى درباره مراد از (ن)، (قلم) و (ما يسطرون)

رواياتى درباره مراد از (خلق عظيم)، مراد از(كل حلاف مهين...)

ماجراى صاحبان باغى كه به عذاب الهى نابود گشت

آیات 34 تا 52 سوره قلم

شرح مفاد آيه (افنجعل المسلمين كالمجرمين) و آيات بعد از آن كه در مقام نفى...

مراد از شركاى مشركين در آيه (يوم يكشف عن ساق)

معناى اينكه درباره قيامت فرمود: (يوم يكشف عن ساق)

معناى استدراج كفار و مكذبان (سنستدرجهم من حيث لايعلمون)

امر به رسول الله (ص ) به صبر و نهى از اينكه چون يونس (ع) ناشكيبا باشد

بيان عدم منافات بين آيه: (لو لا ان تداركه نعمة من ربه...) با آيه : (فلولا انه كان من المسبحين...)

اشاره به اينكه دليلى بر نفى چشم زخم و خرافى بودن آن نيست

بحث روايتى

رواياتى در ذيل آيه: (يوم يكشف عن ساق...)

رواياتى در برهنه كردن خداوند ساق پايش را در قيامت كه به جهت مبتنى بودن برتشبيه مردوداند

رواياتى درباره املاء و استدراج گنهكاران، چشم زخم، و....

سوره الحاقه آيات 1 تا 12

تسميه قيامت به (حاقه) و (قارعه)

اشاره به هلاكت اقوامى كه آن را تكذيب كردند

اشاره به كيفيت عذاب قوم عاد كه زنده اى باقى نگذارد

هدايت تشريعى سنت اختصاصى الهى در رساندن انسان به سوى كمال

بحث روايتى

رواياتى متعدد دال بر اينكه اميرالمؤمنين (ع) (اذن واعيه) بوده است

آيات 13 تا 37 سوره الحاقه

پاره اى از نشانه ها، مقدمات و وقايع قيامت: نفخ در صور، كوبيده شدن زمين، كوه ها،انشقاق آسمان، و....

حاملين عرش خدا در قيامت و تعداد آنها

مقصود از اينكه فرمود در قيامت عرضه مى شود، بروز و افشاى حقايق است در آن...

وصف حال كسى در آنروز كتابش به دست راستش داده مى شود و نقل آنچه مى گويد

آنكه كتابش به دست چپش داده مى شود، و نقل آنچه مى گويند

بحث روايتى (رواياتى راجع به حمله عرش در قيامت، كسانى كه كتابشان به دست راست يا چپ داده مى شود)

آيات 38 تا 52 سوره الحاقه

قسم به (آنچه مى بينيد و آنچه نمى بينيد) سوگند به مجموع خلائق است چند وجه ديگر در باره اين قسم

وجه اينكه قرآن را قول رسولى كريم خواند

مفاد تهديد پيامبر (ص) به اينكه (و لو تقول علينا بعض الا قاويل لاخذنا منه باليمين...)

 
   

 

 
 Copyright © 2003-2015 - AVINY.COM - All Rights Reserved