حدیث (1)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
اَلضَّيفُ يَنزِلُ بِرِزقِهِ وَيَرتَحِلُ بِذُنوبِ اَهلِ
البَيتِ؛
ميهمان، روزى خود را مىآورد و گناهان اهل خانه را مىبرد.
بحارالأنوار، ج 75، ص
461، ح 14
حدیث (2)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
كَفى بِالمَرءِ إثماً اَن يَستَقِلَّ ما يُقَرِّبُ اِلى اِخوانِهِ
وَ كَفى بِالقَومِ اِثماً اَن يَستَقِلّوا ما يَقرُبُ بِهِ اِلَيهِم اَخُوهُم؛
انسان را همين گناه بس، كه آنچه را كه تقديم برادران ميهمان خود مىكند
كم شمارد و ميهمان را همين گناه بس، كه آنچه را كه ميزبانشان براى آنها
فراهم مىكند كم شمارد.
محاسن، ج 2، ص
414، ح 165
حدیث (3)
امام صادق عليهالسلام :
اِنَّ صِلَةَ الرَّحِمِ وَالبِرَّ لَيُهَوِّنانِ الحِسابَ وَيَعصِمانِ
مِنَ الذُّنوبِ؛
صله رحم و نيكى، حساب (قيامت) را آسان و از گناهان جلوگيرى مىكند.
كافى، ج 2، ص
157، ح 31
حدیث (4)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
اَلذَّنبُ شومٌ عَلى غَيرِ
فاعِلِهِ اِن عَيَّرَهُ ابتُلِىَ بِهِ وَ اِن اَغتابَهُ أَثِمَ وَ
اِن رَضىَ بِهِ شارَكَهُ؛
گناه براى غير گناهكار نيز شوم است، اگر
گنهكار را سرزنش كند به آن مبتلا مىشود، اگر از او غيبت كند گنهكار
شود و اگر به گناه او راضى باشد، شريك وى است.
نهج الفصاحه، ح 1623
حدیث (5)
امام سجاد عليهالسلام :
وَ الذُّنُوبُ الّتى تُنزِلُ
النِّقَمَ عِصيانُ العارِفِ بِالبَغىِ وَ التَطاوُلُ عَلَى النّاسِ
وَ الاِستِهزاءُ بِهِم وَ السُّخريَّةُ مِنهُم ؛
گناهانى كه باعث نزول عذاب مىشوند،
عبارتاند از: ستم كردن شخص از روى آگاهى، تجاوز به حقوق مردم، و دست
انداختن و مسخره كردن آنان.
معانى الاخبار ، ص 270
حدیث (6)
امام صادق عليهالسلام :
لَستُ اُحِبُّ
اَن اَرَى الشّابَّ مِنـكُم اِلاّ غادياً فى حالَينِ: اِمّا
عالِماً اَو مُتَعَلِّما، فَاِن لَم يَفعَل فَرَّطَ، فَاِن
فَرَّطَ ضَيَّعَ، وَ اِن ضَيَّعَ اَثِمَ ، وَ اِن اَثِمَ سَـكَنَ
النّارَ وَ الَّذى بَعَثَ مُحَمَّدا بِالحَقِّ ؛
دوست ندارم جوانانِ شما
را جز در دو حالت ببينم : دانشمند يا دانشاندوز . اگر جوانى چنين نكند
، كوتاهى كرده و اگر كوتاهى كرد ، تباه ساخته و اگر تباه ساخت ، گناه
كرده است و اگر گناه كند ، سوگند به آن كس كه محمّد
صلىاللهعليهوآله را به حق برانگيخت ، دوزخنشين خواهد شد .
امالى طوسى
، ص 303، ح 604
حدیث (7)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
مَوتُ
النسانِ بِالذُّنوبِ اَكثَرُ مِن مَوتِهِ بِالجَلِ وَ
حَياتُهُ بِالبِرِّ اَكثَرُ مِن حَياتِهِ بِالعُمُرِ؛
مرگ انسانها در نتيجه گناهان، بيشتر از مرگ
آنها در نتيجه فرا رسيدنِ اَجَل است و زنده ماندن انسانها در
نتيجه نيكىهايشان، بيشتر از زندگى كردنشان به خاطر باقى بودنِ عمر
است.
مكارم الاخلاق،
ص 362
امام صادق علیه السلام:امام على عليه السلام :
اَلذُّنوبُ
الَّتى تُغَيِّيرُ النِّعَمَ البَغىُ وَ الذُّنوبُ التَّى تورِثُ
النَّدَمَ القَتلُ وَ الَّتى تُنزِلُ النِّقَمَ الظُّلمُ
وَالَّتى تَهتِكُ السُّتورَ شُربُ الخَمرِ وَ الَّتى تَحبِسُ
الرِّزقَ الزِّنا وَ الَّتى تُعَجِّلُ الفَناءَ قَطيعَةُ
الرَّحِمِ وَالَّتى تَرُدُّ الدُّعاءَ وَ تُظلِمُ الهَواءَ
عُقوقُ الوالِدَينِ؛
گناهی كه نعمتها را
تغيير مىدهد، تجاوز به حقوق ديگران است. گناهى كه پشيمانى
مىآورد، قتل است. گناهى كه گرفتارى ايجاد مىكند، ظلم است. گناهى
كه آبرو مىبَرد، شرابخوارى است. گناهى كه جلوى روزى را مىگيرد،
زناست. گناهى كه مرگ را شتاب مىبخشد، قطع رابطه با خويشان است.
گناهى كه مانع استجابت دعا مىشود و زندگى را تيره و تار مىكند،
نافرمانى از پدر مادر است.
علل الشرايع،
ج 2، ص 584
حدیث (9)
امام باقر علیه السلام:
اِنّ
الحُسَينَ صاحِبَ كَربَلا قُتِلَ مَظلوما، مَكروبا عَطشانا،
لَهفانا فآلَى اللّهُ عَزَّوَجلّ عَلى نَفسِهِ اَن لا ياتيَهُ
لَهفانٌ و لا مَكروبٌ و لا مُذنِبٌ و لا مَغمومٌ و لا عَطشانٌ و لا
مَن بِهِ عاهَةٌ ثُمَّ دَعا عِندَهُ و تَقَرَّبَ بِالحُسَينِ بنِ
عَلىٍّ علیه السلام اِلَى اللّهِ عَزَّوَجَلَّ إلاّ نَفَّسَ
اللّهُ كُربَتَهُ وَ اَعطاهُ مَسأَلَتَهُ و غَفَرَ ذَنبَهُ وَ
مَدَّ فى عُمُرِهِ وَ بَسَطَ فى رِزقِهِ فَاعتَبِروا يا اُولـِى
الاَبصار؛
حسين، بزرگ مرد
كربلا، مظلوم و رنجيده خاطر و لب تشنه و مصيبزده به شهادت رسيد.
پس خداوند، به ذات خود، قسم ياد كرد كه هيچ مصيبتزده و رنجيده
خاطر و گنهكار و اندوهناك و تشنهاى و هيچ بَلا ديدهاى به خدا روى
نمىآورد و نزد قبر حسين
علیه السلام دعا نمىكند و آن حضرت را
به درگاه خدا شفيع
نمىسازد، مگر اينكه خداوند، اندوهش را برطرف و حاجاتش را برآورده
مىكند و گناهش را مىبخشد و عمرش را طولانى و روزىاش را گسترده
مىسازد. پس اى اهل بينش، درس بگيريد!
بحارالأنوار،
ج 101، ص 46، ح 5
حدیث (10) امام على عليهالسلام:
لا تَـكُن مِمَّن يَرجُو
الآخِرَةَ بِغَيرِ العَمَلِ... يَنهى وَ لا يَنتَهى وَ يَمُرُ
بِما لا يَتى... ؛
از كسانى مباش كه بىعمل، به آخرت اميد
دارند... از گناه باز مىدارند، اما خود باز نمىايستند، به كارهايى
فرمان مىدهند كه خود انجام نمىدهند.
نهج البلاغه، از حكمت
150
حدیث (11)
قال الباقر علیه السلام :
أوحَى اللّهُ تَعالى إلى شُعَيبٍ النَّبِىِّ إِنّى مُعَذِّبٌ مِن قَومِكَ
مِائَةَ أَلفٍ: أَربَعينَ أَلفا مِن شِرارِهِم وَسِتّينَ أَلفا مِن
خيارِهِم فَقالَ: يارَبِّ هؤُلاءِ الشرارُ فَما بالُ الخيارِ؟! فَأَوحَى
اللّهُ عَزَّوَجَلَّ إِلَيهِ: داهَنُوا أَهلَ المَعاصى فَلَم يَغضِبُوا
لِغَضَبى؛
خداى تعالى به شعيب پيامبر وحى فرمود كه: من صد هزار نفر از قوم تو را عذاب خواهم
كرد: چهل هزار نفر بدكار را، شصت هزار نفر از نيكانشان را. شعيب عرض كرد:
پروردگارا! بدكاران سزاوارند اما نيكان چرا؟ خداى عزوجل به او وحى فرمود كه: آنان
با گنهكاران راه آمدند و به خاطر خشم من به خشم نيامدند.
كافى، ج5، ص56، ح1
حدیث (12)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
لَمّا خَلَقَ اللّهُ المَعيشَةَ جَعَلَ
البَرَكاتِ فِى الحَرثِ وَ الغَنَمِ؛
چون خداوند، وسايل زندگى مردم را
آفريد، بركتها را در كشاورزى و گوسفنددارى قرار داد.
كنزالعمّال، ح 9354
حدیث (13) امام على عليهالسلام:
اِذا
ظَهَرَتِ الجِناياتُ ارتَفَعَتِ البَرَكاتُ؛
هرگاه گناهان آشكار شوند، بركتها از
ميان مىرود.
غررالحكم، ح 4030
حدیث (14)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
اِضمَنوالى سِتّا مِن اَنفُسِكُم اَضمَن لَكُمُ الجَنَّةَ اُصدُقُوا اِذا
حَدَّثتُم وَأوفُوا اِذا وَعَدتُم وَاَدُّوا اِذا ئتُمِنتُم وَاحفَظوا
فُروجَكُم وَغُضّوا اَبصارَكُم وَكُفّوا اَيديَكُم؛
شش چيز را براى من ضمانت كنيد
تا من بهشت را براى شما ضمانت كنم، راستى در گفتار، وفاى به عهد، بر گرداندن امانت،
پاكدامنى، چشم بستن از گناه و نگه داشتن دست (از غير حلال).
نهج
الفصاحه، ح321
حدیث (15)
امام صادق عليهالسلام :
اَلذُّنوبُ
الَّتى تُغَيِّيرُ النِّعَمَ البَغىُ وَ الذُّنوبُ التَّى تورِثُ
النَّدَمَ القَتلُ وَ الَّتى تُنزِلُ النِّقَمَ الظُّلمُ
وَالَّتى تَهتِكُ السُّتورَ شُربُ الخَمرِ وَ الَّتى تَحبِسُ
الرِّزقَ الزِّنا وَ الَّتى تُعَجِّلُ الفَناءَ قَطيعَةُ
الرَّحِمِ وَالَّتى تَرُدُّ الدُّعاءَ وَ تُظلِمُ الهَواءَ
عُقوقُ الوالِدَينِ؛
گناهی كه نعمتها را
تغيير مىدهد، تجاوز به حقوق ديگران است. گناهى كه پشيمانى
مىآورد، قتل است. گناهى كه گرفتارى ايجاد مىكند، ظلم است. گناهى
كه آبرو مىبَرد، شرابخوارى است. گناهى كه جلوى روزى را مىگيرد،
زناست. گناهى كه مرگ را شتاب مىبخشد، قطع رابطه با خويشان است.
گناهى كه مانع استجابت دعا مىشود و زندگى را تيره و تار مىكند،
نافرمانى از پدر مادر است.
علل الشرايع،
ج 2، ص 584
حدیث (16)
امام صادق عليهالسلام :
إِذا جاهَرَ الفاسِقُ بِفِسقِهِ فَلا حُرمَةَ لَهُ وَلا غيبَةَ؛
هرگاه شخص فاسق و گنهكار آشكارا گناه كند، نه حرمتى دارد و
نه غيبتى.
بحارالأنوار،
ج75، ص253، ح32
حدیث (17)
امام صادق عليهالسلام :
مَن لَهُ جارٌ وَيَعمَلُ بِالمَعاصى فَلَم يَنهَهُ فَهُوَ شَريكُهُ؛
هر كس همسايه اى را داشته
باشد كه گناه مى كند ولى او را نهى نكند، شريك در گناه اوست.
ارشادالقلوب،
ج1، ص183
حدیث (18)
امام على عليه السلام :
اَلحَياءُ مِنَ اللّهِ يَمحو كَثيرا مِنَ الخَطايا؛
حيا از خدا بسيارى از گناهان را پاك مىكند.
غررالحكم،
ج1، ص399، ح1548
حدیث (19)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
يا على: خِدمَةُ العِيالِ كَفّارَةٌ لِلكَبائِرِ وَتُطفى غَضَبَ الرَّبِّ،
وَمُهُورُ الحُورِ العينِ، وَتَزيدُ فِى الحَسَناتِ وَالدَّرَجاتِ؛
ای على: خدمت به خانواده،
كفاره گناهان كبيره و خاموش كننده خشم خداوند و مهريه حورالعين و زياد كننده حسنات
و درجات است.
جامع الأخبار، ص 276
حدیث (20)
امام صادق علیه السلام:
اِنَّ اللهَ عَلِمَ اَنَّ الذَّنبَ خَیرٌ لِلمُومنِ مِنَ العُجبِ وَ لَولا ذلک مَا ابتُلِیَ مُومِنٌ بِذَنبٍ اَبَداً
خداوند می دانست که برای شخص مومن گناه از عجب بهتر است و اگر این طور نبود، شخص
مومن هیچ وقت آلوده به گناه نمی شد.
کافی، ج 2، ص 313
حدیث (21)
پيامبر صلى الله عليه وآله :
لَولا اَنَّ الذَّنبَ لِلمُومِنِ خَیرٌ مِنَ العُجبِ مَا خَلا اللهُ عَزَّ وَ جَلَّ بَینَ عَبدِهِ المُومِنِ وَ بَینَ
الذَّنبِ اَبَداً
اگر گناهی برای مومن از عجب بهتر بود، خداوند عز و جل هرگز بنده مومن را به گناه
گرفتار نمی کرد.
عده الداعی، ص 236
حدیث (22)
امام على عليه السلام :
أشَدُّ الذُّنُوبِ مَا استَهَانَ بِهِ صَاحِبُهُ؛
سخت ترین گناهان آن است که صاحبش آن را کوچک بشمرد.
نهج البلاغه، حکمت 348
حدیث (23)
امام حسن عسکری علیه السلام:
اَشَدُّ النّاس اجتهاداً مَن تَرَک الذُّنوبَ؛
کوشنده ترین مردم کسی است که گناهان را رها سازد.
تحف العقول، ص 489
حدیث (24) امام علی علیه السلام:
مَن صَلّی رَکعَتَینِ یَعلَمُ مایَقولُ فِیهما اِنصَرَفَ وَ لَیسَ بَینَه وَ بَینَ اللهِ - عَزَّ وَ جَلَّ - ذَنبٌ؛
هر کس دو رکعت نماز بخواند و بداند چه می گوید، از نماز فارغ می
شود، درحالی که
میان او و میان خدای عز و جل گناهی نیست.
اصول وافی، ج2 ،ص100
حدیث (25)
پيامبر صلىاللهعليهوآله :
اَلعَبد... إِن قالَ فى أوَّلِّ وُضوئِهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ
الرَّحيمِ طَهُرَت أعضاؤُهُ كُلُّها مِنَ الذُّنوبِ؛
اگـر بنـدهاى... در ابتداى وضويش، بسم اللّه
الرحمن الرحيم بگويد همه اعضايش از گناهان پاك مىشود.
تفسير الامام العسكرى
عليهالسلام، ص 521
حدیث (26)
پيامبر صلىاللهعليهوآله :
مَن قَرَأ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ كَـتَبَ اللّهُ لَهُ
بِكُلِّ حَرفٍ أربَعَةَ آلافٍ حَسَنَةً و مَحا عَنهُ أربَعَةَ آلافِ
سَيِّـئَةٍ و رَفَعَ لَهُ أربَعَةَ آلافِ دَرَجَةٍ؛
هر كس بسم اللّه الرحمن الرحيم را قرائت كند
خداوند به ازاى هر حرفِ آن چهار هزار حسنه برايش مىنويسد و چهار هزار
گناه از او پاك مىكند و چهار هزار درجه او را بالا مىبرد.
بحارالأنوار، ج 92، ص 258
حدیث (27)
امام صادق عليهالسلام :
اِغلِقُوا أَبوابَ المَعصيَةِ بِالستِعاذَةِ وَ افتَحُوا أبوابَ
الطّاعَةِ بِالتَّسميَةِ ؛
درهاى گناهان را با استعاذه (پناه بردن به خدا)
ببنديد و درهاى طاعت را با بسم اللّه گفتن بگشاييد.
الدعوات، ص 52
حدیث (28) رسول اكرم صلى الله عليه و آله :
مَن اَصبَحَ لا يَهِمُّ بِظُلمِ اَحَدٍ غَفَرَ
اللّهُ مَا اجتَرَمَ؛
هر كس صبح كند و قصد ظلم كردن به كسى را نداشته
باشد، خداوند جُرم و گناه او را مىبخشد.
كافى، ج 2، ص 332، ح 8
حدیث (29)
امام صادق
عليهالسلام :
يَعيشُ النّاسُ بِاِحسانِهِم اَكثَرَ مِمّا
يَعيشونَ بِاَعمارِهِم وَ يَموتون بِذُنوبِهِم اَكثَرَ مِمّا
يَموتونَ بِآجالِهِم؛
مردم، بيشتر از آنكه با عمر خود زندگى كنند، با
احسان و نيكوكارى خود زندگى مىكنند و بيشتر از آنكه با اجل خود
بميرند، بر اثر گناهان خود مىميرند.
دعوات الراوندى، ص 291، ح 33
حدیث (30) پيامبر صلىاللهعليهوآله :
مَن عَيَّرَ اَخاهُ بِذَنبٍ لَم يَمُت حَتّى
يَعمَلَهُ؛
هر كس برادر [دينى] خود را به گناهى سرزنش كند،
نميرد، مگر آنكه مرتكب آن شود.
نهج الفصاحه، ح 2756
حدیث (31) امام على عليهالسلام :
مِن كَفّاراتِ الذُّنوبِ العِظامِ: اِغاثَةُ
المَلهوفِ وَ التَّنفيسُ عَنِ المَكروبِ؛
يارى رساندن به ستمديده فرياد خواه و شاد كردن غمناك،
از كفّارههاى گناهان بزرگ است.
كافى، ج 5، ص 554، ح 5
حدیث (32)
امام صادق عليه السلام :
اَوحَى اللّهُ عَزَّوَجَلَّ اِلى مُوسى عليهالسلام يا مُوسى لا
تَفرَح بِكَثرَةِ المالِ وَ لا تَدَع ذِكرى عَلى كُلِّ حالٍ
فَاِنَّ كَثرَةَ المالِ تُنسِى الذُّنوبَ وَ اِنَّ تَركَ ذِكرى
يُقسِى القُلوبَ؛
خداى عزّوجلّ به موسى عليهالسلام وحى كرد: اى موسى! به زيادى ثروت شاد
مشو و در هيچ حالى مرا فراموش مكن، زيرا با زيادى ثروت گناهان فراموش
مىشود و از ياد بردن من قساوت قلب مىآورد.
نهج الفصاحه، ح 2783
حدیث (33) امام محمدباقر علیه السلام فرمودند:
لا یَسلِمُ اَحَدٌ مِنَ الذُّنوبِ حَتّی یَخزُنَ لِسانَه؛
هیچ کس از گناهان سالم نمی ماند، مگر اینکه زبانش را نگه دارد.
بحارالانوار، ج75، ص178
حدیث (34) امام
محمد باقر علیه السلام:
لا تُنالُ وِلایَتُنا الّا
بِالعَمَلِ و َ الوَرَع؛
کسی به ولایت ما نمی رسد مگر با عمل شایسته و خودداری از گناه.
جهاد النفس،ص112
حدیث (35) پیامبر اکرم (ص):
لا تَتظُروا اِلی صَغیرِ الذّنبِ ولَکنِ انظُرُوا اِلی ما اجتَرَأتُم؛
به کوچکی گناه نگاه نکنید بلکه به چیزی [نافرمانی خدا] که برآن جرات
یافته اید بنگرید.
جهاد النفس،ح 405
حدیث (36) امام علی (ع):
لا تأمَن عَلَی نَفسِکَ صَغیرَ مَعصیةٍ فَلَعَلَّکَ مُعَذِبٌ
عَلَیهِ.
خودت را از (عقوبت) گناه کوچک در امان مبین، چه بسا که به خاطر همان
کیفر بینی
غررالحکم ح9649 ص421
حدیث (37) امام علی (ع):
مَن کَثُرَه فِکرُهُ فی المَعاصی دَعَتهُ إلَیها
کسی که زیاد درباره گناهان فکر کند گناهان او را به سوی خود بکشاند.
غررالحکم ح3443 ص18
حدیث (38) امام علی (ع):
ما جَفَّتِ الدُّموعُ إلّا لِقَسوَةِ القُلوبِ وماقَسَتِ القُلوبُ
إلّا لِكَثرَةِ الذُّنوبِ.
چشمها بی اشك نشد مگر به سبب سختْدلى، و قلبها سخت نشد مگر از
زيادىِ گناه.
بحارالأنوار - ج 73 - ص354 میزان الحکمة
ج2 ص9 ح 1977